Dovere (musieć), potere (móc) i volere (chcieć) to trzy czasowniki, które bardzo często pojawiają się w naszych rozmowach. Też często ich używasz?😊

- Oggi devo lavorare tutto il giorno. - Dzisiaj muszę pracować cały dzień.
- Posso entrare? - Mogę wejść?
- Voglio mangiare qualcosa di buono. - Chcę zjeść coś dobrego.

A jak powiedzieć, że „musieliśmy coś zrobić”, „mogliśmy gdzieś pojechać” albo „chcieliśmy coś kupić”?🤔

Użyjemy do tego m.in. czasu przeszłego passato prossimo, dlatego dzisiaj pokażemy Ci, jak poprawnie używać czasowników modalnych w tym czasie.

Passato prossimo tworzymy, łącząc:

📌 czasownik posiłkowy avere lub essere

📌 z participio passato, czyli imiesłowem. W przypadku naszych trzech czasowników będą to formy:

dovere → dovuto,
potere → potuto,
volere → voluto.

I tutaj pojawia się pytanie, które przy czasownikach modalnych potrafi sprawić trochę problemów: czasownik posiłkowy avere czy essere?🤔

🔑 Spójrz na czasownik w bezokoliczniku. Kiedy dovere, potere i volere występują razem z drugim czasownikiem, to czasownik w bezokoliczniku podpowiada nam, którego czasownika posiłkowego użyć.

Jeżeli drugi czasownik tworzy passato prossimo z AVERE, używamy avere również z czasownikiem modalnym.

Spójrz:

🇮🇹 mangiare → ho mangiato
więc:
- Ho dovuto mangiare. – Musiał_m zjeść.

🇮🇹 comprare → ho comprato
więc:
- Ho voluto comprare un vestito nuovo. - Chciał_m kupić nową sukienkę.

🇮🇹 aspettare → ho aspettato
więc:
- Non ho potuto aspettare. - Nie mogł_m czekać.

Czyli możemy zapamiętać:

👉 ho mangiato → ho dovuto mangiare,
👉 ho comprato → ho voluto comprare,
👉 ho aspettato → ho potuto aspettare.

🚆 A kiedy drugi czasownik łączy się z ESSERE? Jest dokładnie ta sama zasada:

🇮🇹 partire → sono partito/a
więc:
- Sono dovuto/a partire presto. - Musiał_m wcześnie wyjechać.

🇮🇹 andare → sono andato/a
więc:
- Siamo voluti/e andare al cinema. - Chcieliśmy pójść do kina.

🇮🇹 tornare → sono tornato/a
więc:
- Non sono potuti/e tornare a casa. - Nie mogli wrócić do domu.

Schemat pozostaje więc ten sam:

👉 sono partito/a → sono dovuto/a partire,
👉 siamo andati/e → siamo voluti/e andare,
👉 sono tornati/e → sono potuti/e tornare.

👩‍🦰 Ale pamiętaj o końcówce! Kiedy używamy posiłkowego essere, participio passato czasownika modalnego musi zgadzać się z podmiotem pod względem rodzaju i liczby.

Dlatego powiemy:

👨 Marco è dovuto partire.
👩 Anna è dovuta partire.

👨👨 Luca e Marco sono potuti entrare.
👩👩 Anna e Giulia sono potute entrare.

👨👩 Marco e Anna sono voluti andare al cinema.

Przy posiłkowym avere takiej zmiany już nie zobaczymy:

👨 Marco ha dovuto lavorare.
👩 Anna ha dovuto lavorare.

👨👨 Luca e Marco hanno potuto comprare i biglietti.
👩👩 Anna e Giulia hanno potuto comprare i biglietti.

💡 Jeden prosty sposób: jeżeli nie wiesz, czy użyć avere, czy essere, na chwilę usuń ze zdania czasownik modalny i zobacz, jak wyglądałby w passato prossimo drugi czasownik…. i gotowe. 😊

🎯 Facciamo pratica? Teraz Twoja kolej! Przygotowaliśmy krótkie ćwiczenie, w którym trzeba połączyć dwie części zdania. Zwróć uwagę nie tylko na dovuto, potuto i voluto, ale również na wybór avere / essere.🇮🇹

👉 TUTAJ znajdziesz ćwiczenie.